در کشور ما به دلیل وجود منابع فراوان و قیمت پائین حامل های انرژی، آب ، برق ، گاز و … ، فرهنگ صرفه جویی یا استفاده بهینه از انرژی و منابع مختلف جایگاهی ندارد و هدر رفت این منابع بسیار مشهود و قابل اعتنا است.
مصراز سویی فرهنگ نا درست مصرف و نبود آموزشهای مستمر در زمینه صرفهجویی و ضعف در نظارت بر الگوهای مصرف، موجب شده تا بسیاری از افراد بدون در نظر گرفتن پیامدهای زیستمحیطی و اقتصادی، منابع ارزشمند را هدر دهند.
این بی توجهی در حفظ منابع در صنعت، کشاورزی، ادارات و حتی منازل مسکونی به وضوح قابل رویت است و بسیار اندکند افرادی که برای حفظ این منابع دلسوزی کنند.
اما باید به خاطر داشت حفاظت از سرمایههای داخلی مانند آب، گاز، برق و سایر منابع انرژی، نقش حیاتی در پایداری اقتصادی، زیستمحیطی و اجتماعی کشور ایفا میکند. این منابع محدود و ارزشمند نهتنها پایهگذار توسعه پایدار هستند، بلکه با فرهنگ سازی، کاهش مصرف بیرویه و استفاده بهینه، میتوان از اتلاف سرمایههای ملی جلوگیری کرد و وابستگی به منابع خارجی را کاهش داد و همچنین آیندگان را از داشتن این نعمت ها بهره مند ساخت. تعمیم صرفهجویی و مدیریت صحیح در مصرف این منابع، مسئولیتی همگانی است که نهتنها به کاهش هزینههای خانوار و دولت کمک میکند، بلکه آیندهای ایمنتر و سالمتر برای نسلهای بعدی رقم میزند.
فرهنگ سازی در این خصوص نیاز به برنامه ریزی های گسترده به ویژه از سنین کودکی دارد و جای خالی این فرهنگ سازی در برنامه های آموزشی مدارس و مهدهای کودک و فیلم ها و برنامه های مختص کودکان دیده می شود.
فرهنگسازی از سنین کودکی نقش اساسی در شکلگیری شخصیت، نگرش و رفتار آینده افراد در مواجهه با مسائلی چون حفظ سرمایه های اجتماعی و فرهنگ صحیح مصرف دارد. در این دوران، ذهن کودکان مانند زمینی حاصلخیز آماده دریافت آموزشها و ارزشهاست. با جدی گرفتن آموزش در سنین کودکی، میتوان نسلی ساخت که در آینده با آگاهی و تعهد بیشتری نسبت به منابع و سرمایه کشور رفتار کند و استفاده بهینه و منطقی از آنها بکوشد.
برنامهریزی برای آموزش مصرف صحیح منابع و انرژی از سنین کودکی، نقش مهمی در شکلگیری عادات پایدار و مسئولانه در آینده دارد. با آموزش ساده و کاربردی در قالب بازی، داستان و فعالیتهای روزمره، پخش کلیپ ها و کارتون های آموزشی، اجرای تئاتر و نمایش توسط کودکان، برگزاری مسابقات نقاشی، داستان نویسی، مقاله نویسی با محوریت صرفه جویی و … میتوان کودکان را با اهمیت صرفهجویی در آب، برق و سایر منابع آشنا کرد و حس مسئولیتپذیری آنها را نسبت به محیطزیست تقویت نمود. این آموزشها پایهگذار نسلی آگاه و دلسوز برای آینده زمین خواهند بود.
در حقیقت آغاز فرهنگسازی از سنین کودکی، سرمایهگذاری هوشمندانهای برای ساختن جامعهای سالم و پویا و تربیت انسان هایی است که در قبال منابع ، سرمایه ها و انرژی های مختلف مسئولیت پذیر باشند.
وحید حاج سعیدی
